education
یکم آموزش بدم حواسم پرت بشه بتونم درس بخونم :)
مبحث امروز در مرود صدمات نخاعه بچه های گلم😁
شنیدی مثلا میگن طرف قطع نخاع شده؟؟؟ یا مثلا دکترا به خانواده ی مریض میگن باید دو سه روز بگذره ببینیم جطور جواب میده بدنش و چی پیش میاد؟؟؟
حالا بذار همینو توضیح بدم
ببین وقتی ضربه به ستون فقرات میخوره میتونه باعث آسیب به نخاع بشه...گاهی اوقات این ضربه یا همون ترومای خودمون باعث التهاب نخاع میشه که باعث میشه نخاع زیر سطح ضایعه کلا عملکردش رو از دست بده
چی میشه؟؟؟
زیر سطح ضایعه تمام حس و حرکت و رفلکس های بدن از بین میره که ما به این حالت میگیم شوک نخاعی spinal shock
در این حالت ما هیچوقت نمیتونیم راحبه میزان صدمات مریض و اینکه به اصطلاح قطع نخاعش کامل هست یا نه اظهار نظر کنیم
چون شوک نخاعیباعث شده ک بیمار عملکردش رو از دست بده و باید منتظر بمونیم از شوک خارج بشه و ببینیم عملکردش برمیکرده یا نه
بعضی جاها گفته شده یکی دو روز و بعضی جاهام گفته شده 2-3 روز طول میکشه تا بیمار از شوک نخاغی خارج بشه
یه رفلکسی داریم به اسم رفلکس بولبوکاورنوس مه اینو یادتون باشه خیلی مهمه
توضیح رفلکس: انگشتمون رو میکنیم تو سوراخ باسن مبارک و در آقایون گلنس یا همون نوک آلت و تو خانوما کلیتوریس رو پینچش میکنیم(نیشگون میگیریم) اگه در این حالت سوراخ مبارک تنگ بشه یعنی مسیر رفلکس درست کار میکنه 😁
(اینو اولین بار از دانیال جون رزیدنت جراحیمون یاد گرفتم😁)
تو این مدت که بیمار تو شوک نخاعی هستش دچار فلج شل میشه و کم کم با اژ بین رفتن شوک فلج بیمار به حالت اسپاستیک(سفت و منقبض) در میاد و هایپر رفلکس میشه
اینکه چرا هایپر رفلکس میشه هم جالبه🥰
چون مراکز بالاتر یعنی تو کورتکس نقش مهار کننده ی عضلات رو دارن تو رفلکس و الان که ارتباط اونا با نخاع مختل شده پس در نتیجه بیمارمون هایپررفلکس میشه😍 چقدر وقتی اینو فهمیدم ذوق کردم😁 واسه همینه ک وقتی میبینیم مریضمون هایپررفلکسه به ضایعات upper شک میکنیم😍😍😍😍
در ادامه
آخرین مرحله ی رفتن شوک نخاعی بازگشت رفلکس بولبو کاورنوس هستش(از ریشه های s1,s2,s3)
اگه بولبوکاورنوس برگشت ولی حس و حرکت ارادی بیمار برنگشت اینجا میگیم قطع نخاعش کامله اینجا بیمار دچار کوادری پلژی(فلج هر 4اندام) یا پاراپلژی(فلج پاها) میشه
ولی اگه بولبوکاورنوس برگشت و حس ناحیه ی ساکرال و رفلکس های S3,S4 هم برگشت میگیم قطع نخاعش ناکامله یعنی هنوز یه سری ارتباطات نورونی بین پایین و بالای ضایعه برقراره که خب از هیچی بهتره برامون😁
حالاااااا
خود این آسیب ناکامل نخاع چند نوع میتونه باشه
اولی
central cord syndrome
که شایع ترین سندرم نخاعیه و معمولا بدنبال ضربه و تو گردن افراد مسن بخاطر استئوپروز دیده میشه حالا چَرررااااا... چون تغییرات استئوپروتیک تو اینا باعث تنک تر شدن کانال نخاعی میشه و در نتیجه با یه ضربه خر بیار و باقالی بار کن😅
تو این سندرم کاهش فورس(قدرت) غضلانی هر چهار اندام رو داریم ولی تو اندام فوقانی شدیدتر از پایینیه
ووووو فورس عضلات دیستال هم کمتر از پروگزیماله
حس اطراف مقعدشونم باقی میمونه ولی خب حس درد و حرارت به شکل دو طرفه در محدوده ی همون درماتوم از بین میره
در کل پروگنوزشون خوبه :)
بعدی سندرم براون سکوارد
در کل کم اتفاق میفته و تو این سندرم یه نیمه ی نخاع آسیب میبینه
در نتیجه حس درد و حرارت سمت مقابل و حس پوزیشن و حرکت همون سمت از بین میره
بعدی ant. cord lesion
که قسمت جلویی نخاع آسیب میبینه و کلا حرکت و حس درد و حرارت بیمار در هر دو طرف از بین میره
بعدی post. cord lesion
که قسمت خلفی نخاع اسیب میبینه و حرکت و حس درد و حرارتشون نرماله ولی حس پوزیشن و ارتعاش و عمقی مختل میشه
بعدی cauda equina syndrome یا سندرم دم اسب
که زیر L1 هستش که نخاع تموم شده و فقط ریشه های عصبی رو داریم
کهههه باعث فلج شل اندام تحتانی،فلج شل مثانه و روده و بی حسی ناحیه ی پرینه میشه و در کل پروگنوزش از آسیب کورد بهتره :)
خو دگ بسه خسته شدم😁😁
یچیز جذااب دگ هم بگم که اسیب نخاعی بالای C4 باعث internal decapitation میشه یعنی پخخخخخ😁😁😁